Vakıf ve derneklere akıtılan devasa para...

Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, 2018 yılına yönelik Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan imzasını taşımakta olan faaliyet raporunu yayınladı. Söz konusu rapora göre devletin kasasından vakıf ve derneklere yapılan cari transfer 818 milyon lira.

Vakıf ve derneklere akıtılan devasa para...

Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, 2018 yılına yönelik Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan imzasını taşımakta olan faaliyet raporunu yayınladı. Söz konusu rapora göre devletin kasasından vakıf ve derneklere yapılan cari transfer 818 milyon lira.

08 Temmuz 2019 Pazartesi 14:35
Vakıf ve derneklere akıtılan devasa para...

Önceki yıllar içerisinde Başbakanlık tarafından hazırlanan faaliyet raporu, 24 Haziran 2018 tarihinde Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’ne geçilmesi ile Cumhurbaşkanlığı tarafından kaleme alındı. Bu sebeple rapor, başkanlık sisteminin ilk altı aylık dönemini de kapsıyor.

DW Türkçe'nin yaptığı habere göre; Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı’nın hazırladığı rapor, devletin kasasından vakıf ve derneklere yönelik olarak gerçekleştirilen cari transfer 818 milyon lira harcandığını gösteriyor. Bu dernek ve vakıfların hangileri olduğuna yönelik ise herhangi bir bilgiye yer verilmemiş.

Daha önce de İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin (İBB) AKP’li yönetiminin Erdoğan ve ailesine yakın vakıf ve derneklere yüksek miktarlarda yardım yaptığı tespit edilmişti. İBB'nin CHP'li meclis üyelerinden elde edilen bir rapora göre belediye 2018 yılı ve önceki dönemler içerisinde söz konusu vakıf ve derneklere yönelik olarak 847 milyon liradan fazla para harcadı.

Söz konusu raporun dikkat çekici bölümlerinden biri de merkezi yönetimlerin borçları için 73 milyar 961 milyon lira faiz ödendiği. Rapor içerisinde faiz giderlerinin öngörülenden fazla gerçekleştiği, bunun sebebinin dövizde tarafında meydana gelen kur artışları olduğu ifade ediliyor. Raporun faiz giderleri ile ilgili bölümünde de bütçe disiplininden sapıldığı gözlemleniyor. Faiz giderlerinin GSYH’deki (Gayri Safi Yurtiçi Hasıla) payı 2017 yılı içerisinde yüzde 1.8 düzeyindeyken, 2018 yılı içerisinde yüzde 2’ye çıkıyor. Altınbaş Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hayri Kozanoğlu’na göre bu durum devletin üzerindeki faiz yükünü de artırdı. Kozanoğlu, Türkiye’nin borçlanmada zorlanması ile borcu çevirebilmek adına yüksek faizler ile borç aldığını, bu durumun da faizleri yukarı çektiğini söylüyor.

Harcamaların yüksekliği Suriyelilere bağlanıyor

Rapor, sosyal güvenlik ve sosyal yardım hizmetlerine yılsonu itibari ile 830 milyar 809 milyon 401 lira ödeme yapıldığını ve bunun da öngörülenden daha yüksek olduğunu gözler önüne seriyor. Söz konusu bölümde genel kamu hizmetleri, savunma hizmetleri, dinlenme, kültür ve din hizmetleri, sosyal güvenlik ve sosyal yardım hizmetleri gibi kalemler bulunuyor. Harcamaların bu denli yüksek çıkması ile ilgili olarak rapor içerisinde, "Ülkemizde meydana gelen afet ve acil durum olayları sebebiyle bu durumdan etkilenenlerin acil temel ihtiyaçlarını karşılamak ve alt yapılarda meydana gelen hasarları gidermeye yönelik giderler ile ülkemizde geçici koruma statüsünde barındırılan Suriye vatandaşlarına yönelik giderlerin öngörülenden yüksek gerçekleşmesidir." ifadelerine yer veriliyor.

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin uygulanmaya başladığı ilk altı aylık dönemi içerisinde ekonominin tahminlerin altında büyüdüğü, işsizliğin tahminlerin üzerine çıktığı, kişi başına gelirin azaldığı, enflasyonun da yükseldiği görülüyor. Söz konusu rapor içerisinde büyüme hızının Ekim 2017’de açıklanan Orta Vadeli Programda (OVP) yüzde 5.5 olarak öngörüldüğü, daha sonra 2018 Eylül’de ise 3.8 olarak güncellendiği görülüyor. Ancak rapora göre tahminlerin ikisi de tutmamış ve büyüme yüzde 2.6 olarak gerçekleşmiş. Buna bağlı olarak da yüzde 10.5 olarak öngörülen işsizlik oranının yüzde 11’e yükseldiği görülmekte. Yine OVP’de 11 bin 409 dolar olarak tahmin edilen kişi başına gelirin 9 bin 632 dolara gerilediği dikkat çekiyor.

Rapor içerisinde enflasyonun da öngörüler üzerinde gerçekleştiği görülüyor. Zira OVP’de yüzde 7 olarak öngörülen enflasyon 20.3 olarak gerçekleşmiş. 2018 yılı içerisinde görev zararlarına yönelik transferler için 55 milyar 849 milyon lira ödenek öngörülürken, yıl sonunda harcanan para 80 milyar 897 milyon liraya çıktığı da dikkatlerden kaçmıyor. Bu giderlerde harcamanın başlangıç ödeneğinden fazla olmasının temel sebepleri arasında ise emeklilere dini bayramlar öncesinde gerçekleştirilen ikramiye ödemeleri; sosyal güvenliği olmayan kişilere yönelik yapılan prim ödemeleri; özel bütçeli idarelerin emekli ikramiyeleri ile SGK’ya yapılan ek karşılık ödemeleri gibi başlıklar yer alıyor.

"Türkiye mali disiplinden kopmuş durumda"

Muhalif partilerin ekonomi kurmaylarının değerlendirmelerine göre Türkiye, kurala dayalı ekonomiden uzaklaşarak kısa vadeli ekonomi politikalarına yönelmiş durumda. CHP Ekonomi Politikalarından Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü Faik Öztrak Deutsche Welle'ye konu ile ilgili olarak gerçekleştirdiği değerlendirmesinde ekonomiyi canlandırabilmek adına alınan tedbirlerin kısa vadeli olduğunu ve Türkiye’nin mali disiplinden koptuğunu ifade ediyor. Öztrak, "Türkiye’nin bütçe açığı bu yılın ilk beş ayında üçe katlandı. Tek seferlik gelirler çıkarıldığında açığın altıya katlandığını görüyoruz. Bu doğrultuda borçlanmaların öne çekilmesi de faiz yükünü artırdı. Erdoğan, 24 Haziran 2018 seçimlerinden önce kendisine yetki verilmesi durumunda faizleri indireceğini belirtmişti. Ama Türkiye kendi ligindeki ülkelere göre negatif ayrışma gösterdi" ifadelerini kullandı.

"Bütçe açığı 80 milyar liraya çıkabilir"

İYİ Parti Ekonomiden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Durmuş Yılmaz da sandıktan meşruiyet çıkarmak adına kısa vadeli politikalara yönelim gerçekleştiğini dile getiriyor. Söz konusu raporu Deutsche Welle'ye değerlendiren Yılmaz, "Türkiye ekonomide kurala değil, duruma göre bir yönetim tarzı belirlemiş durumda. Koordinasyonsuzluk, belirsizlik ileri aşamada. Kurumların zayıfladığını görüyoruz. Ak Parti, 2002'de kendini iktidara getiren ekonomik koşulları bu sefer kendisi yarattı" diye konuştu.

Yorumlar

Dikkat!

Yorum yapabilmek için üye girşi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.

Üye Girişi Üye Ol